logo RankingKont.pl
ikona kalendarza
23/03/2022
autor ikona
Maciej Szukała

Kim jest rezydent podatkowy i czym się różni od rezydenta dewizowego?

Polskie przepisy podatkowe przewidują, że podatnik może podlegać pełnemu lub ograniczonemu obowiązkowi podatkowemu. Ma to wymierne przełożenie na to, które dochody podlegają opodatkowaniu na podstawie polskich ustaw, a w konsekwencji także na wysokość podatku do zapłaty w Polsce.

W celu rozróżnienia dwóch obowiązków podatkowych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych i prawnych posługują się pojęciami rezydenta i nierezydenta. Na czym polega status rezydenta podatkowego i czym różni się od rezydenta dewizowego?
ikona - informacja
Ciąg dalszy artykułu znajdziesz pod reklamą
kim jest rezydent podatkowy? obrazek artykułu
ikona - podsumowanie
Najważniejsze Informacje
  • Rezydent to podmiot, który ma miejsce zamieszkania lub siedzibę na terenie kraju. Pojęcie pojawia się w kontekście rezydencji podatkowej oraz rezydencji dewizowej, ale jego zakres jest różny.
  • Rezydencja podatkowa pozwala na ustalenie, w którym kraju dochody podatnika podlegają opodatkowaniu. Przepisy rozróżniają rezydentów i nierezydentów.
  • Pojęcia rezydenta dewizowego używa się do określenia stron obrotu dewizowego, czyli transakcji obejmującej międzynarodowe środki (np. weksle, czeki, przekazy bankowe).
  • W niektórych sytuacjach uzyskanie certyfikatu rezydencji podatkowej może być opłacalne dla podatnika, ponieważ daje mu dostęp do większej liczby ulg i preferencji podatkowych.
  • Uzyskanie certyfikatu rezydencji podatkowej w Polsce nie jest trudne – wystarczy, że złożysz właściwy formularz do swojego urzędu skarbowego.
spis treści ikona

Spis Treści

Kim jest rezydent?

Rezydent to osoba, której miejsce zamieszkania znajduje się na terenie Rzeczypospolitej Polskiej. Zakres tego pojęcia jest szeroki i obejmuje wszystkie rodzaje podmiotów funkcjonujących w obrocie prawnym. Rezydentem[1][2] może być:

więcej informacji - ikona

Kto może być rezydentem

  • osoba fizyczna;
  • osoba prawna;
  • spółka osobowa prawa handlowego;
  • polskie przedstawicielstwa i przedsiębiorstwa utworzone przez nierezydentów;
  • polskie przedstawicielstwa dyplomatyczne, urzędy konsularne i inne podmioty działające na podobnych zasadach.

W przypadku, kiedy dana osoba fizyczna lub prawna na miejsce zamieszkania albo siedzibę w dwóch państwach jednocześnie, należy ustalić, z którym z nich jest ona mocniej związana. Dzięki obowiązującym umowom o unikaniu podwójnego opodatkowania pracownicy, którzy wykazują dochód w dwóch lub więcej państwach, mogą składać oświadczenia podatkowe i płacić zobowiązania publiczno-prawne tylko w jednym z nich.

Kim jest nierezydent?

Z kolei pod pojęciem nierezydenta należy rozumieć wspomnianą już grupę podmiotów, które mają miejsce zamieszkania albo siedzibę na terenie innego państwa niż Polska.

Zasadnicza różnica między rezydentem a nierezydentem polega na tym, że pierwsza grupa podlega pełnemu obowiązkowi podatkowemu. Nierezydenci podlegają obowiązkowi ograniczonemu. Oznacza to, że opodatkowaniem w Polsce obłożone są wyłącznie te dochody, które uzyskali w związku z pracą na jej terytorium.

Należy podkreślić, że rezydent podatkowy nie jest tym samym, co rezydent dewizowy. W przypadku rezydencji podatkowej chodzi o ustalenie, w którym państwie podlegają opodatkowaniu dochody podatnika. Status rezydenta dewizowego odnosi się do obrotu obcymi środkami płatniczymi, papierami wartościowymi oraz prowadzenia działalności kantorowej.

Jakie warunki musisz spełnić, aby móc ubiegać się o status rezydenta podatkowego?

Jeśli chcesz korzystać ze statusu rezydenta na potrzeby obliczania opodatkowania, nie wystarczy, że wskażesz swoje miejsce zamieszkania lub siedzibę firmy. Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych[3] wymaga także spełnienia przynajmniej jednej z dwóch przesłanek:

  • przebywanie w Polsce przez dłużej niż 183 dni w roku podatkowym;
  • posiadanie w Polsce „centrum interesów życiowych” lub „centrum interesów gospodarczych”.

W przepisach nie znajdziesz wyjaśnienia pojęć interesów życiowych i gospodarczych. Organy podatkowe w interpretacjach ustaw zwracają jednak uwagę na związek z danym miejscem, a także koncentrację bieżącej aktywności życiowej, rodzinnej lub zawodowej. Takie stanowisko zajęło Ministerstwo Finansów m.in. w interpretacji indywidualnej[4] z dnia 9 października 2018 r., sygn. 0112-KDIL3-2.4011.320.2018.1.JK.

Do uzyskania statusu rezydenta w rozumieniu przepisów podatkowych nie musisz mieć obywatelstwa polskiego i numeru PESEL ani dopełniać żadnych specjalnych formalności.

Wystarczy, że będziesz w stanie udokumentować swój związek z Polską, np. okazując umowę o pracę, umowę najmu lokalu mieszkalnego lub zakładając rachunek bankowy w polskim banku. Dlatego rezydentem w rozumieniu naszego prawa może być np. obywatel Ukrainy, który przyjechał ze swojego kraju w poszukiwaniu pracy.

REKLAMA
Konto Przekorzystne - obrazek
ikona - promocje
Zyskaj 200 zł Premii
ikona: oprocentowanie
Do 8% na Koncie Oszczędnościowym
logo Banku Peako

Możesz także zatroszczyć się o otrzymanie certyfikatu rezydencji podatkowej. W Polsce wydaje go właściwy dla miejsca zamieszkania lub siedziby podatnika urząd skarbowy po złożenia druku CFR-1.

Wykazywanie przesłanek z ustawy o PIT nie ma znaczenia w przypadku rezydenta dewizowego. Ustawa prawo dewizowe posługuje się wyłącznie pojęciem zamieszkania lub siedziby, ale nie odwołuje się do centrum interesów życiowych oraz długości pobytu.

W zależności od tego, które zasady opodatkowania są dla Ciebie korzystniejsze, może się okazać, że będziesz dążył do wykazania rezydencji podatkowej w Polsce lub nie. W razie wątpliwości warto zasięgnąć porady doradcy podatkowego.

Co wynika dla Ciebie ze statusu rezydenta?

Posiadanie statusu rezydenta oznacza, że wszystkie swoje dochody opodatkowujesz w danym kraju. Dotyczy to zarówno wynagrodzenia otrzymywanego z pracy w Polsce, jak i aktywności zawodowej podejmowanej za granicą.

status rezydenta - obrazek w artykule
Posiadanie statusu rezydenta, wiąże się z określonymi obowiązkami.

Cudzoziemiec, któremu przysługuje polska rezydencja podatkowa, składa roczne zeznanie podatkowe. Wykazuje dochody oraz pobrane przez płatników zaliczki na dokładnie takich samych zasadach jak obywatele Polski.

W przypadku nierezydentów rozliczeniu podlegają wyłącznie dochody otrzymane na terenie kraju z uwagi na ograniczony obowiązek podatkowy. Wtedy też dla umowy o pracę, oprócz zwykłego formularza PIT-36 lub PIT-37, należy złożyć także wypełniony druk PIT-4R. Same dochody rozliczane są na zasadach ogólnych.

Kiedy obcokrajowiec przedstawi certyfikat rezydencji ze swojego kraju, ale w Polsce jest zatrudniony na podstawie umowy cywilnoprawnej, zleceniodawca nie pobiera w trakcie roku podatkowego zaliczek na podatek dochodowy. Po zakończeniu roku podatkowego podmiot zatrudniający pracownika musi jednak wystawić formularz IFT-1/IFT-1R, który stanowi informację o dochodach dla organów skarbowych danego państwa.

Czy jako nierezydent masz prawo do ulg podatkowych?

Jeżeli chodzi o dostęp podatników do ulg i preferencji podatkowych, polskie prawo zrównuje pozycję rezydenta i nierezydenta. Względem wszystkich przychodów w związku z pracą w Polsce mogą oni skorzystać z ulg wpływających na obniżenie zobowiązania podatkowego, np. z ulgi prorodzinnej.

Do wspólnego rozliczania z małżonkiem lub złożenia zeznania jako osoba samotnie wychowująca dzieci, podatnik musi jednak przedstawić certyfikat rezydencji podatkowej.

Rezydencja podatkowa to konstrukcja prawna, która pozwala na ustalenie, którego kraju przepisy mają zastosowanie do rozliczania poszczególnych dochodów podatnika. Jest to coś innego niż rezydencja dewizowa.

Pamiętaj, że uzyskanie certyfikatu rezydencji pozwala na skorzystanie ze wszystkich ulg, które przysługują obywatelom Polski pracującym na co dzień w tym kraju. Jeżeli planujesz przyjechać do wybranego państwa na dłużej, formalne potwierdzenie statusu rezydenta może być przydatne.

źródła - ikona

Źródła

  1. REZYDENCJA PODATKOWA ORAZ ZAKRES OBOWIĄZKU PODATKOWEGO OSÓB FIZYCZNYCH W POLSCE, dokument możesz pobrać ze strony podatki.gov.pl
  2. USTAWA z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych, dokument możesz pobrać ze strony isap.sejm.gov.pl
  3. USTAWA z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, dokument możesz pobrać ze strony isap.sejm.gov.pl
  4. Pismo z dnia 9 października 2018 r. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej 0112-KDIL3-2.4011.320.2018.1.JK Określenie miejsca rezydencji podatkowej, link do źródła
Sprawdź Rankingi

i Promocje
Dotarłeś do końca artykułu - ale to nie koniec twojej przygody! Obejrzyj aktualne rankingi. Porównaj, jak wypada twoje konto i poszukaj lepszej oferty z premią na start.
ikona - rankingi
Ranking Kont Osobistych
ikona - testy aplikacji
Ranking Darmowych Kont
ikona - promocje
Promocje Bankowe 
RankingKont.pl - obrazek tła
O autorze
Maciek Szukala
Maciej Szukała
Copywriter specjalizujący się w tworzeniu treści o tematyce prawniczej, biznesowej i ekonomicznej. Współpracuje m.in. z kancelariami prawnymi, pomagając w budowaniu marki i wizerunku. Z wykształcenia prawnik z uprawnieniami radcy prawnego.
Wszystkie posty autora →
Przeczytaj Wyróżnione Artykuły
przelewy z karty na kartę - obrazek artykułu

Jak zrobić przelew z karty na kartę? Visa, Mastercard (klienci indywidualni)

ZOBACZ → 
skrytka bankowa - obrazek

Czym jest skrytka bankowa i jak działa?

ZOBACZ → 
jaki bank jest najlepszy?

Który bank jest najlepszy? Zobacz 9 propozycji

ZOBACZ → 
crosschevron-down-circle